niedziela, 12 marca 2017

#WinnaWiedza 03 | Kształt butelki- co Ci powie o winie?

  Pomimo, że jest jednym z głównych atrybutów wina, pojawiła się stosunkowo niedawno. Pierwsze pierwowzory butelek ujrzały światło dzienne dopiero w XVII wieku. Wcześniej pomagano sobie bukłakami, dzbanami, amforami, czy inną ceramiką. Po tym gdy w 1723 roku Irlandczyk (sic!) zaczął, jako pierwszy w Bordeaux, produkować na szeroką skalę szklane butelki na wino- było już z górki. 

  Z biegiem czasu zaczęły się one między sobą coraz bardziej różnić. Do produkcji używano innych kolorów szkła, a także coraz bardziej eksperymentowano z ich wyglądem. Ostatecznie, w XIX wieku ukształtowały się specyficzne formy butelek, które widujemy na sklepowych półkach do dziś.




  Butelka jaka jest, każdy widzi. To szklane "opakowanie" wina. Ot i wielka filozofia. Nie dajcie się jednak zwieść! W przebogatym świecie wina jest tak, że jak coś nie ma znaczenia, to je ma... tylko my o tym jeszcze nie wiemy. 

O czym powie nam butelka?


 Przede wszystkim naprowadzi na region powstania wina. To ważna wskazówka, która pomoże przy dokonywaniu zakupu. Kluczem jest kształt butelki. Wyróżniono trzy podstawowe typy: butelkę bordoską, burgundzką i alzacką.



TYP BORDOSKI


  Najbardziej popularny i rozpowszechniony rodzaj butelki. Któż z pijących wino go nie kojarzy? Ma cylindryczny kształt, wysoko osadzone "ramiona" i prostą szyjkę. Zgodnie z nazwą- tradycyjnie używany przy winach z Bordeaux. Lecz nie tylko! Butelki bordoskiej używa się na całym świecie. Najczęściej dla win produkowanych z odmian należących do tzw. bordoskiego blendu (merlot, cabernet sauvignon i cabernet franc). Nic więc trudnego spotkać butelkę typu bordoskiego, do tego w różnych wariantach kolorystycznych. Czerwienie z Bordeux zwyczajowo znajdziemy w butelce z ciemnozielonego szkła, a biele w jego jaśniejszym odcieniu. Do Sauternes (bordoskiego słodziaka), najczęściej używa się butelek przeźroczystych. Takie same stosuje się też w przypadku świeżych win białych i różowych przeznaczonych do wypicia za młodu. 



TYP BURGUNDZKI


  Drugi z kolei, najczęściej spotykany kształt. Ta butelka jest zdecydowanie bardziej obła, delikatnie rozszerzająca się ku dołowi. Szyjka nie jest tak wyraźnie odznaczona jak w wersji bordoskiej. Analogicznie: typ burgundzki stosuję się dla win z Burgundii. Ciemne szkło wykorzystywane jest zarówno do win czerwonych jak i białych. I w tym przypadku również przyjęło się, że jeżeli gdzieś na świecie winiarz wyprodukuje wino z tradycyjnych szczepów burgundzkich (pinot noir i chardonnay- szczególnie jeżeli było wcześniej beczkowane) użyje do butelkowania typu burgundzkiego.



TYP RODAŃSKI


 Bardzo podobna do butelki w stylu burgundzkim. Różni się niewielkimi niuansami. Najlepsze wina z Doliny Rodanu wlewane są w butelki z herbem wytłoczonym poniżej szyjki. Ten element stanowi ich główny wyróżnik. 


TYP SZAMPAŃSKI


 Szampańskie butelki także nawiązują kształtem do typu burgundzkiego. Są jednak cięższe i masywniejsze. To ze względu na zastosowanie grubszego szkła. Wykorzystuje się je do win musujących- muszą więc być niezwykle wytrzymałe. W końcu ciśnienie 10 atmosfer w środku takiej butelki to nie w kaszę dmuchał- jest większe niż w oponie samochodu. 



TYP ALZACKI


  Określany jako flute. Często też nazywany typem reńskim lub mozelskim. Butelka jest zdecydowanie węższa i bardziej strzelista od poprzedników. Ma wydłużoną, smukłą szyjkę. Stosuje się ją nie tylko do butelkowania alzackich win. Równie popularna jest w Niemczech i Austrii. Najczęściej kryje w sobie aromatyczne biele. Używana przez winiarzy na całym świecie, szczególnie w przypadku rieslingów. 



TYP FRANKOŃSKI


  Na butelkę tego typu mówi się bocksbeutel. Ma bardzo charakterystyczny wygląd. Wziął się on od kształtu moszny kozła, która dawniej miała służyć do transportu wina... Tak przynajmniej głoszą podania. Bocksbeutel jest niski i pękaty, a zarazem mocno spłaszczony. Butelki tego typu stosuje się najczęściej  przy steinweinach we Frankonii lub Badenii. Szerzej kojarzony jest niestety z portugalskim winem Mateus, które widzi się w marketach.


 Istnieją też formy mniej powszechne, czasami bardzo zwariowane i ciekawe. Jednym z nich jest butelka dedykowana Chianti. Dziś spotykana raczej tylko przy podstawowych, stołowych wersjach tego winach. 


TYP TOSKAŃSKI


  Moim zdaniem fikuśny i zabawny. To tradycyjny i historyczny kształt butelek dla win z Chianti. Są one mocno pękate i "brzuchate". Znakiem szczególnym jest ich charakterystyczne słomiane "ubranko". Dziś taka forma jest jednak coraz rzadziej spotykana. A jeśli już, to niestety najczęściej kryje w sobie niezbyt pijalną zawartość. W dużej części pozostali jej bowiem wierni wytwórcy mało ambitnych win stołowych. Aspirujący do winiarskiej ekstraklasy toskańscy winiarze skłonili się bardziej w kierunku butelki burgundzkiej.  


  Powyższa lista to oczywiście nie koniec mniej czy bardziej dziwnych kształtów butelek na wino. Jest jednak swego rodzaju elementarzem i ukazuje najbardziej typowe rodzaje i odmiany butelek na wino. Mam nadzieję, że zachęci Was do własnych obserwacji i poszukiwań oryginalnych kształtów. Aha i pamiętajcie: w świecie butelek, jak w świecie wina- zawsze istnieją wyjątki od przyjętej reguły ;)


___________________________________


  W cyklu postów #WinnaWiedza przekażę Ci wszytko to, co warto o winie wiedzieć by uniknąć kompromitującej wtopy. Zawsze przecież lepiej wiedzieć niż nie. 
A jak już się wie? To zawsze dobrze sobie powtórzyć. 


Nie bądź ignorantem!

Koniecznie przeczytaj też pierwszą drugą część WinnejWiedzy dotyczącej win musujących! Bez obaw- #WinnaWiedza jest dla wszystkich, bo podana w sposób zrozumiały i przejrzysty. 







7 komentarzy:

  1. Świetny post :) Nigdy nie pomyślałam, że kształty butelek są tak związane z rodzajem wina :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dzięki wielkie za dobre słowo! :)
      Świat wina potrafi zaskakiwać na każdym kroku ;)

      Usuń
  2. Bardzo ciekawy artykuł! Dla nas designerów również jest on bardzo pomocny gdyż tworząc etykiety, musimy kierować się wszystkim - kształtem butelki szczególnie :) A i zawartością - bo produkt trzeba znać. Bardzo dziękuję za te ciekawe treści i zachęcam do zajrzenia na stronę pewnych winiarskich targów... - http://decouvertedesvinsdurhone.site.exhibis.net/en/inter_rhone.htm

    OdpowiedzUsuń
  3. Ja też nie miałam pojęcia, że kształt butelki i rodzaj wina idzie w parze, przy zakupie zwrócę na to uwagę :)

    OdpowiedzUsuń
  4. Człowiek się uczy całe życie :P zawsze kupuję wino z konkretnego regionu i o konkretnym smaku, myslałam że kształt butelki to taki wymysł producenta, dziękuję za objawienie :P

    OdpowiedzUsuń

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...